وقتی صحبت از زنجیره تولید فولاد میکنیم لازم است از بهره برداری معادن تا خط تولید انواع فولاد برنامهریزی منسجم و دقیقی داشته باشیم. روندی که میتواند ارزش افزوده قابل توجهی را در این زنجیره ایجاد کرده و در اختیار اقتصاد قرار دهد. این درحالی است که ایران براساس اظهار نظر کارشناسان اگرچه سند مشخصی در زمینه دستیابی به اهداف بلند مدت فولادی برای خود تنظیم کرده، اما برخی حلقههای مفقوده و عدم تناسب پروژههای تعیین شده عاملی است تا دستیابی به این مهم را در هالهای از ابهام قرار دهد.
سیدرضا شهرستانی عضو هیات مدیره انجمن تولید کنندگان فولاد ایران در این زمینه به فولاد نیوز گفت: اصولا صنعت فولاد به عنوان یکی از شاخصهای توسعه اقتصادی در سراسر جهان مورد توجه قرار میگیرد. به این ترتیب که تولید و مصرف این محصول تعیین کننده میزان توسعه یافتگی اقتصادی یک منطقه در دهکده جهانی است. از این رو ایران با درنظر گرفتن امکاناتی که در اختیار داشته برنامهای برای رونق صنعت فولاد خود تدوین کرده است. شهرستانی در ادامه افزود: این درحالی است که اصولا وقتی توسعه صنعت فولاد در کشورمان اتفاق افتاده باشد زمینه رونق و توسعه صنایع دیگری از جمله، ساختمان، خودروسازی، لوازم خانگی و … نیز فراهم خواهد شد. به همین دلیل تاکید بر اجرا و دستیابی به اهداف تعیین شده سند فولاد وجود دارد که براساس آن لازم است حرکت کنیم.
به گفته این مقام صنفی براساس افق چشم انداز ۱۴۰۴ ایران باید توانمندی تولید ۵۵ میلیون تن فولاد را برای خود ایجاد کند که برای دستیابی به این خواسته میبایست واحدهای مرتبط یا همان زنجیره تکمیل کننده نیز متناسب با میزان فولاد تعیین شده توسعه داشته باشند. به عنوان مثال استخراج معادن سنگ آهن و واحدهای کنسانتره سازی، گندله سازی و احیای مستقیم به ترتیب به ۱۶۸ ، ۸۶ ، ۸۰ و ۵۲ میلیون تن در سال برسد. عضو هیات مدیره انجمن تولید کنندگان فولاد ایران معتقد است با نیم نگاهی به ظرفیتهای فعلی تولید در بخشهای یاد شده در خواهیم یافت فاصله معناداری در راه رسیدن به اهداف تعیین شده در مقابل داریم و لازم است برای تک تک آنها برنامه ریزی منطقی ارایه کنیم. به عنوان مثال عدم توازن توسعه زنجیره تولید فولاد باعث شده تا در بخش گندله سازی ۷/۵ میلیون تن کمبود تجربه کرده باشیم در عین حال که همزمان در بخش کنسانتره ۷/۳ میلیون تن مازاد تولید داریم.
وی به خبرنگار ما گفت: مقایسه آماری مجوزهای صادر شده از وزارت صنعت تاکیدی براین مدعاست که اگر برای بهبود وضعیت فولاد کشورمان و تکمیل زنجیره تولید آن برنامهریزی اصولی برنامه ریزی ارایه نکنیم احتمال دستیابی به هدف نهایی یعنی تولید۵۵ میلیون تن فولاد دور از دسترس است، این درحالی است که زمان بازدهی و به ثمر رسیدن پروژههای معدنی در شرایط عادی میان مدت است و در شرایط فعلی ایران نیازمند زمان بیشتر خواهد بود. عضوهیات مدیره انجمن ملی فولاد ایران تاکید کرد: سابقه ۵۰ ساله صنعت فولاد کشور با درنظر گرفتن نیروی متخصص فعال در این بخش و از همه مهمتر پتانسیلهای طبیعی مثل ۱/۳ میلیارد تن ذخایر قطعی، ۶/۴ میلیارد تن ذخایر زمینشناسی سنگ آهن در کنار ۱/۲ میلیارد تن ذخایر قطعی و ذخایر قابل توجهی گاز طبیعی امتیازاتی در صنعت فولاد هستند که نمیتوان به سادگی از کنار آنها گذشت. وی معتقد است درکنار تمامی این امتیازات موقعیت جغرافیایی منحصر بفرد ایران در دهکده جهانی اهمیت سرمایه گذاری در صنعت فولاد را برای ایران دو چندان خواهد کرد که لازم است مسئولان در بخشهای مربوطه برنامه ریزی منطقی و اصولی برای آن ارایه کنند تا جایگاه چهارم تولید فولاد خام و دوم تولید آهن اسفنجی ایران ارتقاء یافته و در مقامی متناسب با پتانسیلهای موجود قرار گیرد.
شهرستانی با اشاره به میزان تولید فولاد ایران طی سال ۱۳۹۵ به خبرنگار ما گفت: آمارها بیانگر تولید ۵/۱۸ میلیون تن فولاد خام و چیزی حدود ۳/۱۷ میلیون تن آهن اسفنجی در ایران هستند اما ضریب بهرهوری ۶۲ درصدی کارخانههای مربوطه باعث شده تا علیرغم ظرفیت نصب شده واحدهای فولادسازی و آهنسازی کشور یعنی ۸/۲۹ و ۵/۲۴ میلیون میزان تولید کمتری را تجربه کرده باشیم. وی معتقد است سهم پایین بخش خصوصی یعنی رقمی معادل ۲۲ درصد از تولید فولاد ایران میتواند عاملی در بهره وری پایین صنعت شناخته شود که درصورت اجرای صحیح اصل ۴۴ قانون اساسی یعنی خصوصی سازی صنایع در گذشته امروز میبایست این رقم سهم بالاتری از سرمایه گذاریهای خصوصی را نشان میداد.
این مقام مسئول تصریح کرد: رقابت ناسالم گذشته شهرستانهای ایران برای دستیابی و استفاده از صنعت فولاد داخل مرزهای جغرافیایی خود باعث شده تا امروز رشد نا متوازن زنجیره تولید صنعت فولاد را در اقصی نقاط کشورمان تجربه کنیم به این ترتیب که فاصله معادن تا واحدهای کندله و کنسانتره باعث افزایش هزینه های تولید در خطوط تولیدی فولاد شده است. درحالی که فاصله کارخانهها تا مبادی صادراتی مثل بنادر هم خود مزید بر علت است و میتواند رقابتپذیری فولاد تولیدی کشورمان را با چالشی جدی در بازارهای بین المللی مواجه کند.
سرمایه گذاری چالشی غیرقابل انکار
شهرستانی در ادامه به خبرنگار ما گفت: حال اگر برای جبران این عقب افتادگی یا نقیصه در صنعت فولاد کشورمان به دنبال راهکار باشیم قطعا ابتدا باید برای تکمیل ظرفیتهای مورد نظر به دنبال جذب سرمایه های داخلی یا خارجی باشیم به این دلیل که بدون سرمایه نمیتوان امیدی برای رسیدن به اهداف تعیین شده داشت. وی تاکید کرد: از این رو شاید بتوان گفت تأمین سرمایه مورد نیاز جهت تکمیل زنجیره تولید فولاد کشور تا افق ۱۴۰۴ به صورتی که برای تکمیل طرحهای کنسانتره سازی، گندله سازی، آهنسازی و فولادسازی به ترتیب حدود ۲، ۳/۱، ۷/۱ و ۸/۳ میلیارد یورو نیاز داریم و بخش قابل توجهی هم باید در زمینه حمل و نقل و زیرساختهای مورد نیاز سرمایهگذاری شود.
شهرستانی با اشاره مجدد به ۱/۹ میلیارد یورو سرمایه مورد نیاز تکمیل پروژههای به فولاد نیوز گفت: در نگاه اول ممکن است تصور کنیم تامین سرمایه مورد نیاز تکمیل زنجیره تولید امکانپذیر باشد ولی اگر به مشکلات موجود توجه داشته باشیم میبینیم تقریبا ۱۵ میلیارد یورو هم باید در زمینه زیرساختهای حمل و نقلی سرمایه گذاری انجام دهیم که رقم کلی مورد نیاز را به بیش از۲۰ میلیارد یورو افزایش خواهدداد که البته در شرایط فعلی کار مشکلی است. عضو هیات مدیره انجمن ملی فولاد ایران به خبرنگار ما گفت: حال با درنظر گرفتن آمارهای ارایه شده لازم است دوباره تاکید کنم مسئولان اگر برنامه ریزی دقیق و متناسب با شرایط فعلی اقتصاد کشورمان ارایه ندهند قطعا صنعت فولاد کشور نمیتواند به اهداف تعیین شده دست یافته و از مزایای اقتصادی و اشتغالزایی آن استفاده بهینه داشته باشد.
منبع: فولاد نیوز
ثبت دیدگاه