یکشنبه, ۲۶ اردیبهشت , ۱۴۰۰ 5 شوال 1442 Sunday, 16 May , 2021 ساعت ×
× کاربر گرامی! قیمت محصولات فولادی بروز رسانی شد مشاهده قیمت ها

آیا تجدید حیات برجام رخ میدهد؟

شناسه : 44992 ۲۱ فروردین ۱۴۰۰ - ۱۴:۰۰
مذاکرات ایران و آمریکا در خصوص توافق هسته ای برجام وارد فصل جدیدی شده است. ایران در این دور از مذاکرات باید هوشمندانه عمل کند و اجازه ندهد که زمان به نفع آمریکا سپری شود. اقتصاد ایران توانایی شکیبایی برای یک مذاکره ی طولانی را ندارد و سریعا باید نتیجه یآن به جامعه و اقتصاد وارد شود.
آیا تجدید حیات برجام رخ میدهد؟
پ
پ

این روزها اخبار سیاسی با تمرکز زیادی مسائل و سیگنال های خبری در خصوص برجام را دنبال می کنند. برای همه این سوال ایجاد شده است که آیا زمینه برای بازگشت کشورها به توافقنامه ی برجام فراهم خواهد شد یا این مذاکرات نیز بی نتیجه خواهد ماند. دومین جلسه ی حضوری در شرایطی برگزار شده که امید ها به بازگشت آمریکا و ایران به برجام دو چندان شده است.اما عده ای معتقدند که این مذاکرات در کوتاه مدت نتیجه ای در بر نخواهد داشت. ار این یادداشت برای شما اهمیت دارد پیشهاد می کنیم که این تحلیل را تا انتها همراهی بفرمایید.

*** شروع نبض دوباره ی برجام

این سوال ایجاد شده است که موضوع احتمال احیای برجام از کجا جدی شد ؟ بعد از توافقنامه ی تجاری ایران و چین ، آمریکا با هراس از اینکه خاورمیانه به دست چینی ها بیفتد وارد بازی برجام شد. سخنگوی وزارت خارجه آمریکا بدون ارائه جزئیات گفته است که کشورش آماده لغو تحریم های ناسازگار با توافق هسته ای ایران و قدرت ها برای احیای برجام است. ند پرایس اخیرا در مذاکرات وین صراحتا اعلام رده است که “ما آماده‌ایم گام های لازم را برای بازگشت به تعهدات برجام برداریم، از جمله رفع تحریم هایی که با برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) ناسازگار است.”

*** انعکاس نظرات عراقچی در دور جدید مذاکرات

در جلسه ی دوم مذاکرات حضوری و رسمی دولت ایران و آمریکا نظرات آقای عراقچی بیش تر از سایر سیاستمداران منعکس شده است. عراقچی، در این نشست ضمن تاکید بر اراده ایران جهت ادامه تعاملات جدی، اعلام کرده است این امر منوط به مشاهده اراده سیاسی و جدیت در طرف‌های مقابل است و در غیر این صورت، دلیلی برای ادامه مذاکرات وجود نخواهد داشت. وی در بخشی از سخنان خود اعلام کرده است که ایران هیچ فرآیند گام به گام برای لغو تحریم های اعمال شده توسط آمریکا در طول دولت ترامپ در نظر ندارد. 

*** پیشنهاد آمریکایی ها ؛ حذف پله ای تحریم ها


خطیب زاده نیز در خصوص درخواست آمریکایی ها مبنی بر حذف پله ای تحریم های ترامپ اعلام موضع کرده است و گفته این شرایط برای ایران غیرقابل تحمل و توجیه می باشد.وی  بر لزوم لغو کلیه تحریم های ایالات متحده تأکید کرد. “سیاست قطعی جمهوری اسلامی ایران لغو کلیه تحریم های ایالات متحده است ، چه تحریم هایی که ترامپ پس از خروج از برجام مجدداً اعمال کرده و چه تحریم هایی را که وی آغاز کرده است و همچنین تحریم هایی که تحت هر عنوان دیگری اعمال شده است.”

*** تشریح فرایند برجام توسط رهبر ایران


رهبر ایران اخیرا فرایندی را تشریح کرد که در آن ایالات متحده باید ابتدا همه تحریم ها را لغو کند تا ایران اجرای برجام را به طور کامل از سر بگیرد. این فرایند مسیری است که ایران به عنوان فصل الختام نتایج جلسات در نظر خواهد گرفت و مطمئنا به بند بند آن پایبند خواهد بود.لذا این طرف آمریکایی است که باید تصمیم بگیرد برای شرایط ذکر شده از جانب ایران تمایل به همکاری دارد یا خیر. موضوعی که این دور از مذاکرات را می تواند به شدت کوتاه کند.چرا که ایران در این دور از مذاکرات محدوده ی برجام را مشخص کرده است و به کمتر از آن قانع نخواهد بود.

*** لغو همه ی تحریم ها؛ خط قرمز ایران در برجام

کافی است که بخشی از سخنان مطرح شده توسط آقای عراقچی نگاهی بیاندازیم: اولین سیاست و فرایند در برجام این است که آمریکایی ها باید همه تحریم ها را لغو کنند. پس از آن ، ایران تأیید خواهد کرد که مسیر عملیاتی آمریکا قاب اعتماد است یا خیر. اگر تحریم ها برداشته شود ، ما به تعهدات برجام خود باز خواهیم گشت. ما بدون هیچ مشکلی برمی گردیم. این یک سیاست مشخص است. ما وعده های آمریکایی را معتبر نمی دانیم. اگر آنها بگویند که آنها را روی کاغذ برمی دارند ، هیچ فایده ای ندارد. آنچه لازم است عمل است! آنها باید در عمل تحریم ها را لغو کنند. متعاقباً ، ما اظهارات آنها را تأیید خواهیم کرد تا از لغو تحریم ها اطمینان حاصل کنیم. سپس ، ما تعهدات خود را از سر خواهیم گرفت.

*** تحلیل ها در خصوص روند آتی برجام

با توجه به صحبت های مطرح شده اینطور استنباط می شود که ایران در این دور از مذاکرات مسیر را مشخص کرده است و عملا به غیر از این فرایند حاضر نیست برای مذاکرات وقت هدر بدهد. این نگاه نیز از چند نقطه نظر منطقی است. اقتصاد ایران به دلیل وابستگی به تصمیمات آمریکا به شدت بر مبنای دلار پایه ریزی شده است. بسیاری از بازار ها منتظر خبرهای ناشی از توافقات هسته ای هستند. این رکود در بازار به اقتصاد لطمه می زند.لذا نباید روند مذاکرات طولانی شود. طولانی شدن این روند اقتصاد ایران را با مشکلات دو چندانی مواجه خواهد کرد.

***تلاش آمریکا برای تغییر مفاد برجام

اظهارات ذکر شده در بالا توسط سخنگوی وزارت امور خارجه ی ایران در پاسخ به ادعاهای جالینا پورتر معاون سخنگوی وزارت امور خارجه ایالات متحده در مورد جلسه برنامه ریزی شده نمایندگان ایران و سایر کشورها در وین روز سه شنبه برای بحث در مورد توافق هسته ای ۲۰۱۵ بود. پورتر روز جمعه گفت که بحث در مورد “اقدامات هسته ای که ایران برای بازگشت به انطباق با مفاد برجام” لازم است انجام دهد ، متمرکز خواهد شد. در این مذاکرات ، مقامات آمریکایی در حالی که مقامات انگلیس ، آلمانی ، فرانسوی ، چینی و روسی با ایران دیدار می کردند صورت پذیرفت و عملا فرصت از دست ایران در حال از دست رفتن بود.

*** ارزیابی کیفی مذاکرات برجام در وین

از نظر کیفیت برگزاری جلسات و رسمیت آن در وین می توان گفت این نشست با بالاترین کیفیت و رسمیت برگزار شد. در این نشست به ریاست یکی از برترین دیپلمات های اتحادیه اروپا ، انریکه مورا ، نمایندگان چین ، فرانسه ، آلمان ، روسیه ، انگلستان و ایران در سطح معاونان وزیر امور خارجه و مدیران سیاسی حضور داشتند. در چنین حالتی اگر انگیزه ی تمامی شرکت کنندگان اجماع بر سر یک موضوع باشد خواهیم دید که در یک جلسه می توان مسیر یکساله مذاکرات را طی کرد و به نتیجه رسید.اما در شرایط فعلی گفتمان ایرانی ها و آمریکایی ها با هم متفاوت است و این موضوع روند مذاکرات را طولانی خواهد کرد.

*** زمان کم آمریکایی ها برای احیای برجام

بر اساس بیانیه ای که وزارت امور خارجه ایران پس از نشست صادر کرد ، در طی این نشست ، شرکت کنندگان درباره احتمال بازگشت آمریکا به برجام بحث و تبادل نظر کردند. به‌نظر می‌رسد زمان برای طرف آمریکایی برای مذاکره معنادار و موثر با ایران در حال پایان‌یافتن است. برخی کارشناسان معتقدند در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران که به‌زودی برگزار می‌شود به احتمال زیاد قدرت در دست جناح تندرو قرار خواهد گرفت و این به‌معنای توقف روند مذاکرات است. لذا مطابق با بیانیه مشترک وزیران ، شرکت کنندگان احتمال بازگشت کامل ایالات متحده به برجام را تشخیص داده و بر آمادگی خود برای رسیدگی مثبت به این مسئله در یک تلاش مشترک تأکید کردند.

*** نگاه تاکتیکی به دیپلماسی هسته ای

نگاه تاکتیکی به دیپلماسی هسته‌ای می‌تواند مطلوبیت‌های بیشتری را برای کشورها ایجاد کند. برای مثال ایران اعلام کرده است که ایران اقدامات هسته ای قابل اصلاح خود را بلافاصله پس از تأیید لغو تحریم ها متوقف خواهد کرد . این خود یک سیاست تاکتیکی برای اعلام موضوع و محک طرف مقابل است. به‌نظر می‌رسد که سیاست‌های اعلامی پیشین توسط ایران و آمریکا صرفا اقدامات تاکتیکی برای کسب امتیازات بیشتر است و هم‌اکنون تهران و واشنگتن به سمت شرایط واقع‌بینانه‌تری حرکت می‌کنند.

*** راه توافق برای طرفین باز است

برای بازگشت ایالات متحده به برجام نیازی به هیچ مذاکره ای نیست ، زیرا کاملاً مشخص است که چگونه ایالات متحده می تواند بازگشت کند . ایران در گذشته حسن‌نیت خود را به مرحله آزمون گذاشته است. رابرت مالی نیز تلاش دارد تا چنین انگاره‌ای را در فضای ارتباطی ایران و آمریکا برای آینده امنیت منطقه‌ای پیگیری کند. به همین دلیل است که اعطای مشوق‌های مالی در ارتباط با ایران امکان‌پذیر خواهد بود.

*** کارآمدی برجام باید اعتبارسنجی شود

ایران گفته است که نیازی به مذاکره جدید درباره بازگشت آمریکا به توافق هسته ای نیست. علاوه بر این ، ایران به صراحت اعلام کرده است که هر اقدامی از سوی ایران برای از سرگیری کامل انطباق با برجام ، ایالات متحده را ملزم به لغو کلیه تحریم ها می کند. اگرچه مقامات دولت روحانی همواره بر مطلوبیت و کارآمدی برجام تاکید داشتند، اما وقفه در پایان یافتن تحریم‌ها و اعاده چالش‌های جدید در روابط ایران با قدرت‌های بزرگ نشان می‌دهد که مفهوم صداقت و تعهد یک‌جانبه هیچ‌گاه نمی‌تواند منجر به مطلوبیت‌های پایدار برای امنیت ملی کشور باشد.

*** جمع بندی

آمریکا به دنبال طولانی تر کردن روند مذاکرات هسته ای است. این موضوع از چند جنبه قابل بحث است. طولانی تر شدن روند مذاکرات، اقتصاد ایران را با بحران های بیشتری مواجه می کند. از سویی دیگر آمریکا به دنبل توافق با دولت جدید ایران است تا ثبات بیشتری را از نتایج این مذاکرات دریافت کند.از طرفی آمریکا هنوز از مفاد توافق ایران و چین به طور کامل مطلع نشده است و لذا ترجیح می دهد از میزان نفوذ چین بیشتر اطلاعات به دست آورد. لذا دست به یک معامله ی سنگین در کوتاه مدت نخواهد زد. طرف ایرانی در این مذاکرات باید هوشمندانه عمل کند.

این مطلب بدون برچسب می باشد.

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.