قیمت سنگ آهن مجدد افزایش می یابد؟

سنگ آهن در شرایط فعلی به عنوان یک کالای استراتژیک در زنجیره تولید فولاد تلقی می شود. در ماه های آخیر شاهد تقاضای بسیار زیادی در این حوزه در کل دنیا بوده ایم. در کنار این تقاضای بالا شاهد افت سطح استخراج سنگ آهن از معادن کشف شده در جهان بوده ایم. این موضوع خود به تنهایی می تواند تهدید بزرگی برای صنعت فولاد بین المللی محسوب شود. در ادامه به بررسی پتانسیل های رشد و افت قیمت سنگ آهن در بازار داخلی و بین المللی خواهیم پرداخت.لطفا همراه آرتان پرس باشید.

*** آمار معاملات سنگ آهن در بورس کالا

دیروز یکشنبه ۲ خرداد، ۱۳۴ هزار تن کنسانتره و گندله سنگ آهن در بورس کالا عرضه شد. فهرست عرضه‌ها، تولیدکنندگان و حجم عرضه و قیمت پایه نشان می دهد که بورس کالای داخلی عزم خود را برای شفافیت در نظام عرضه و تقاضای زنجیره پایین دست فولاد آماده کرده است. روز گذشته برای نخستین بار گندله تولیدی شرکت معدنی و صنعتی گل گهر در بورس کالا عرضه شد.

قیمت پایه گندله این شرکت ۳۵۵۰ تومان به ازای هر کیلو تعیین شده است. گندله تولیدی اپال پارسیان و فولاد سیرجان ایرانیان نیز روز گذشته در بورس کالا عرضه می‌شود. ادامه این شفافیت می تواند قیمت سنگ آهن در بازار داخلی را به یک رینگ رقابتی وارد کند. اما این موضوع به تنهایی نمی تواند پاسخگوی نیاز رو به رشد در جامعه صنعتی ایران باشد. باید برای سنگ آهن به فکر روش های جایگزین بود.

*** رشد قیمت سنگ آهن متاثر از رشد تقاضا

تقاضا برای سنگ آهن صرفا در ایران صعودی نیست. براساس پیش‌بینی مراجع بین‌المللی، در ماه‌های پیش رو، فولاد رکورد‌های قیمتی جدیدی در کارنامه خود به ثبت خواهد رساند که دلیل اصلی آن تحرک قیمت سنگ آهن است. طبق گزارش مرکز مطالعاتی فیچ، باید منتظر افزایش ۲۰ درصدی قیمت فولاد در ماه‌های آتی باشیم. دلیل اصلی این موضوع را می تواند در قیمت سنگ آهن و رشد تقاضای آن خلاصه کرد.ا

ین پیش‌بینی در صورتی است که سیر افزایش قیمت سنگ‌آهن متوقف شود و قیمت این ماده اولیه صنعتی در سطح کنونی ثابت بماند. اما درصورتی‌که قیمت سنگ‌آهن همچنان به رشد خود ادامه دهد، روند صعودی قیمت فولاد نیز شتاب می‌گیرد. بااین‌حال، اگر در آینده قیمت سنگ‌آهن به دلایل مختلف رو به کاهش بگذارد، می‌توان انتظار داشت که افت قیمت فولاد را به دنبال داشته باشد. اما این تحلیل کمی از واقعیت فعلی بازار دور است.

بررسی نقش چین در افت قیمت سنگ آهن

از اواسط ماه مارس ۲۰۲۱ روند افزایش قیمت محصولات فولادی بویژه محصولات تخت و همچنین سنگ آهن و سایر مواد اولیه صنعت فولاد سرعت گرفت. بطور دقیق سطح قیمت جهانی شمش از محدوده ۴۵۰ دلار به حدود ۸۰۰ دلار رسید و این روند در چین تا نزدیک به ۹۰۰ دلار در هر تن نیز عملیاتی گردید. این موضوع تا جایی ادامه پیدا کردکه کمسیون نظارتی دولت چین با دستوری شفاف فولادسازان تانگشان و شانگهای را از افزایش مجدد برحذر داشت.

این موضوع ترمز رشد قیمت فولاد و قیمت سنگ آهن را کشید. پیرو این اقدام جو احتیاط بر خرید و فروش ها سایه افکند و سنگ آهن که به رکورد تاریخی ۲۴۰ دلار در تن رسیده بود در حال حاضر به نزدیکی ۲۰۰ دلار در تن رسیده است. این افت قیمت در مقاطع طویل هم محسوس است.

*** نقش رشد بودجه های عمرانی در کنترل قیمت سنگ آهن

اما چرا در بازار چین قیمت سنگ آهن و سایر محصولات فولادی حداقل تا به امروز روند نزولی را تجربه کرده است؟ پاسخ را باید در نقش کلیدی چین خلاصه کرد. اول اینکه بودجه های پیش بینی شده برای پروژه های عمرانی در چین با رشد سریع قیمت فولاد که از فاکتورهای اصلی افزایش قیمت ساخت و ساز بوده به طور وسیعی نیاز به بازنگری داشته و عمده ترین دلیل ورود دولت به این فرآیند بوده است. چین سیاست گذاری در بخش قیمت را از قیمت سنگ آهن شروع کرد تا به صورت ریشه کل زنجیره فولاد خود را اصلاح کند. چین در راستای اهداف توسعه ای خود نمی تواند این رشد قیمت ها در بخش فولاد را تحمل کند.

*** صادرات غیرمتعارف چین در بخش فولاد

موضوع دیگری که باعث سرکوب نرخ سنگ آهن شده است این است که چین با وجود تولید نزدیک به ۱ میلیارد تن فولاد که ۶۰ درصد تولید جهانی است، حدود ۹۵ درصد فولاد تولیدی در چین مصرف می شود.  صادرات فولاد چینی ها به دلیل قیمت های غیر رقابتی چندان زیاد نمی باشد. افزایش قیمت ها با توجه به روند واردات سنگ آهن، محصولات میانی و سایر مواد اولیه باعث خروج ارز زیادی از این کشور خواهد شد. لذا باید با کنترل قیمت سنگ آهن ترز تجاری کشور چین حفظ شود.

عمده ترین دلیل این موضوع ورود مسائل سیاسی بوده و بویژه افزایش قیمت فولاد و مواد اولیه کشورهایی مانند استرالیا را که از لحاظ سیاسی شکاف های با چین دارند و چینی ها نیازمند محصولات وارداتی از اینگونه کشورها بویژه سنگ آهن و زغالسنگ هستند در موقعیت بالاتری برای چانه زنی قرار می دهد.

*** سیاست های مسکن چین و افت قیمت سنگ آهن

اما دلایل شرح داده شده در بالا مهم ترین دلایل چین برای سرکوب قیمت سنگ آهن محسوب نمی شود.علت اصلی ورود دولت چین تاثیر فولاد بر قیمت مسکن و سایر بخش های مرتبط بوده و برنامه های دولت برای سرمایه گذاری عمومی در مسکن و ساختمان های تجاری را کند نموده است. لذا باید موانع تولید در بخش صنعت این کشور را با ایجاد قیمت های دستوری کنترل کرد. این موضوع باعث شده است که قیمت سنگ آهن در چین کاهش یابد. به دنبال چین برخی از کشورها نیز به دلیل شرایط رقابتی بازار فولاد جهانی مجبور به تبعیت از نرخ های چین در قیمت سنگ آهن شده اند.

*** اقدامات توسعه چین و افت قیمت ها در بازار واد اولیه

محدودیت های بیشتر دولت چین برای کنترل بازار سنگ آهن و اعلام خبر آمادگی شرکت بی اچ پی برای تولید در معدن South Flank  بازار سنگ آهن را مجددا نزولی کرده است. در تانگشان چین برنامه های جدید کاهش تولید فولاد شنیده شده و از هفته گذشته از کارخانه ها خواسته شده چند روز  از ۱۲ شب تا ۱۰ صبح تولید نداشته باشند. این اقدام جدید دیگری است در حالی که هفته قبل هم به کارخانه ها دستور داده شده بود اجازه اعلام افزایش قیمت ندارند تا بازار کنترل شود. آخرین قیمت سنگ آهن خلوص ۶۲ درصد وارداتی در چین با ۴٫۶ دلار افت به ۲۱۰٫۸۵ دلار هر تن خشک سی اف آر رسید.

***دولت چین به دنبال کنترل نرخ سنگ آهن

چین اعلام کرده اجازه رشد غیر منطقی قیمت سنگ آهن و انتقال این افزایش قیمت به مصرف کننده را نمی دهد . چین همچنین از تولید کننده های زغال سنگ نیز خواسته شده تولید را بالا ببرند. ظاهرا دولت به دنبال کنترل بیشتر بازار و بازرسی جدی تر بازارهای آتی و نقدی  و مقابله با معاملات تحریک کننده بازار است تا شرایط را کنترل نماید. همچنین به تولید کننده های زغال سنگ دستور داده شده تولید را برای رفع نیاز تابستان بالا ببرند چرا که در آوریل تولید زغال سنگ چین به کمترین حد از جولای ۲۰۲۰ تاکنون رسید.