این ماده اولیه برای کشورهای دارای معادن غنی فرصت صادرات را رقم میزند؛ فرصتی که کشورها تمایل به از دست دادن آن ندارند. چین بهعنوان بزرگترین تولیدکننده و مصرفکننده سنگآهن فرصت رقابت میان کشورها را به وجود آورده است، ایران در حال حاضر در شرایطی جزو هفتمین کشور تامینکننده سنگآهن چین است هرچندکه زمانی در این ردهبندی مقام چهارم تامینکنندگی سنگآهن چین را داشت.
همین پسرفت در رقابت با رقبا باعث تبعیت ایران از شرایطی میشود که بازار به آن تحمیل میکند. در این شرایط است که موضوع دوم یعنی شیوه قیمتگذاری برای سنگآهن مطرح میشود؛ ایران در بازار وارداتی چین سهم ناچیزی دارد. این نکته در حالی است که تا سال ۲۰۱۳ میلادی حجم صادرات سنگآهن ایران هم بالا بود و قیمتهای جهانی از صادرات سنگآهن ایران حمایت میکرد، در این بازه زمانی سهم ایران از کل واردات سنگآهن به چین، بین ۳/ ۲ تا ۵/ ۲ درصد از حجم کل واردات این کشور بود. در این باره شاهدیم در سالهای ۲۰۱۴ و ۲۰۱۵ به دلیل بسته شدن تعداد قابل توجهی از معادن بخش خصوصی و از سوی دیگر افت صادرات، سهم ایران از صادرات سنگآهن به چین به میزان یک واحد درصد کاهش پیدا کرده است، این آمار بیانگر این است که ایران تنها یک درصد از سنگآهن وارداتی چین را تامین میکند و ۹۹ درصد دیگر را کشورهای دیگری مثل استرالیا، برزیل، آفریقای جنوبی و هند و حتی کانادا و اوکراین تامین میکنند.
عمده تمرکز ما در بازارهای صادراتی سنگآهن
۹۱ درصد از کل حجم صادرات ایران به چین اتفاق میافتد، حتی در سال ۲۰۱۳ که ایران بیشترین حجم صادرات سنگآهن را انجام داد سهم ایران به همین میزان ۹۱ درصد بود و در حال حاضر هم که صادرات کاهش پیدا کرده (در آن سال ۵/ ۲۳ میلیون تن بود) تقریبا به همین میزان است. در حال حاضر که در اواخر سال ۲۰۱۷ هستیم، پیشبینی کارشناسان این است که با احتساب کنسانتره، صادرات ایران به ۱۷ میلیون تن برسد و باز هم سهم صادرات ۱۷ تا ۵/ ۱۷ میلیون تن باشد، یعنی با وجود کاهش صادرات حدود ۶ میلیون تنی نسبت به سال ۲۰۱۳، ولی سهم چین از کل صادرات ایران همچنان ۹۱ درصد است، این موضوع تاثیر منفی دارد. چرا که ایران شدیدا به بازار چین وابسته است و هر تغییری در این بازار شدیدا بر تولید و صادرات سنگآهن ایران تاثیر میگذارد.
عوارض صادرات سنگآهن سرمایهگذاران را فراری میدهد
طرح افزایش پلکانی تعرفه صادرات سنگ آهن به ۱۵ درصد تا ۱۳۹۸ در شورای عالی معادن برای سرمایه گذاران این حوزه خبر خوبی نبود. در این رابطه حتی شایعاتی از قول معاونت معدنی وزارت صنعت، معدن و تجارت مطرح شده بود که بعد از آن میخواهند برای صادرات کنسانتره سنگآهن نیز عوارض صادراتی وضع کنند که البته در گفتوگویی که با معاون معدنی وزیر داشتیم، این صحبت را تکذیب کردند.
مجموعه صحبتها و البته تصمیماتی از این قبیل، علامتهای منفی است که به سرمایهگذاران بخش معدن داده میشود و باعث میشود آنها از این حوزه بروند. وقتی یک سرمایهگذار مشاهده میکند بانکهای داخلی تسهیلات ارزانقیمت و مناسب را در اختیار تولیدکنندگان نمیگذارد و هزینه تولید هم هر سال بالاتر میرود، تنها راه پیش روی خود را برای تامین مالی از صادرات محصول خود میابند و نیاز خواهند داشت به عنوان مثال سنگ آهن دانهبندی را به بازارهای صادراتی بفرستند تا با خرید تجهیزات به ایجاد واحدهای فرآوری بپردازند.
آماری که سالانه ما مشاهده میکنیم در آن کاهش صادرات به ویژه سنگآهن دانهبندی شده مشهود است و میتوان گفت ترکیب صادرات بخش سنگ آهن ایران شامل کنسانتره سنگ آهن و بخش کوچکی سنگ آهن دانهبندی شده می شود و این نشان میدهد که خود تولیدکنندگان کوچک و متوسط سنگ آهن به سمت عرضه محصول به بازار داخلی میروند. وقتی به طور طبیعی بازار به سمت عرضه محصول به داخل کشور حرکت میکند، هیچ دلیلی وجود ندارد که وضع عوارض صادراتی اتفاق بیفتد و پالس منفی به سمت سرمایهگذاران روانه شود.
توقف صادرات سنگ آهن دانهبندی از ابتدای ۹۸
اکبریان رئیس انجمن سنگ آهن ایران نیز خبر جدیدی را درخصوص سنگ آهن عنوان کرده که در موضوع صادرات آتی آن بی تاثیر نیست. وی عنوان کرده بود که در ۷ ماهه امسال ۱۰.۵ میلیون تن سنگ آهن دانهبندی و کنسانتره صادرات داشتیم که این رقم تا پایان سال به ۲۱ میلیون تن میرسد که بخش عمده آن کنسانتره است. این درحالیست که در سال ۹۸ دیگر صادرات سنگ آهن دانهبندی نخواهیم داشت. این درحالیست که سنگ آهنیها به دنبال ذخایر جدید هستند و اولویت اول آنها اکتشاف است.
در این شرایط نیز سازمان زمینشناسی نیازمند بودجه چند برابری است درحالیکه با کاهش ۷ درصدی در بودجه هم مواجه است، با این شرایط اگر در ۱۴۰۴ به ۵۵ میلیون تن دست پیدا کنیم تنها برای ۱۰ سال سنگآهن خواهیم داشت.
در نهایت رییس انجکن سنگ آهن نیزمعتقد بود سال ۹۶ سال برای سنگآهن سال خوبی نسبت به ۲ سال گذشته بوده است و در ۶ ماهه اول ۲۰۱۸ بازار به شکل امروز خواهد بود.
پیش بینی صادرات ۲۲ میلیون تنی سنگ آهن ایران در سال ۲۰۱۷
صادرات سنگ آهن ایران در پایان سال ۲۰۱۷، حدود ۲۲ میلیون تن برآورد می شود. این درحالیست که ایران در ۱۱ ماهه اول سال ۲۰۱۷، (ژانویه تا نوامبر) ۱۸.۴۴ میلیون تن صادرات سنگ آهن (کنسانتره و دانه بندی) فقط به چین داشته است.
با احتساب صادرات ماه دسامبر و توجه به این نکته که صادرات سنگ آهن ایران به چین ۹۱ درصد از کل صادرات سنگ آهن ایران را شامل می شود، مجموع صادرات سنگ آهن ایران تا پایان سال ۲۰۱۷ (هم اکنون) ۲۲ میلیون تن با تلرانس ۲ درصد برآورد می شود.
دکتر جعفری طهرانی کارشناس ارشد بازارهای بینالمللی معدن و فولاد معتقد است در بین ماه های ژانویه تا نوامبر استرالیا ۶۱۷ میلیون و ۶۱۰ هزار تن سنگ آهن به چین صادر کرده که رشد ۶ درصد داشت. برزیل ۲۰۹ میلیون و ۷۷۰ هزار تن، آفریقای جنوبی ۴۲ میلیون و ۲۴۰ هزار تن، هند ۱۶ میلیون و ۹۰ هزار تن و ایران ۱۸ میلیون و ۴۴۰ هزار تن سنگ آهن در مجموع ۱۱ ماهه ۲۰۱۷ به چین صادر کرده اند.
این مطلب بدون برچسب می باشد.
ثبت دیدگاه