سهمیه‌های جدید اتحادیه اروپا، فولادسازان ترکیه را به بازارهای نزدیک‌تر سوق می‌دهد

صنعت فولاد ترکیه در حال آماده‌سازی برای تغییر مسیر صادرات به سمت بازارهای نزدیک‌تر است؛ اقدامی که در واکنش به سهمیه‌های جدید اتحادیه اروپا انجام می‌شود و از اول ژوئن اجرایی خواهد شد. رهبران این صنعت هشدار داده‌اند که این محدودیت‌ها می‌تواند صادرات را به‌شدت کاهش داده و درآمدهای ارزی را تحت فشار قرار دهد.

سهمیه‌هایی که دسترسی به بازار اروپا را محدود می‌کند

سیستم جدید سهمیه‌بندی اتحادیه اروپا، بسته به نوع محصول، می‌تواند دسترسی صادرکنندگان فولاد ترکیه به بازار اروپا را تا ۴۷ درصد کاهش دهد. این محدودیت‌ها در شرایطی اعمال می‌شود که تقاضای جهانی فولاد همچنان ضعیف است و سیاست‌های حمایت‌گرایانه در تجارت جهانی رو به افزایش است. در نتیجه، تولیدکنندگان ترکیه‌ای بازارهای نزدیک‌تری مانند کشورهای حوزه آدریاتیک، مراکش، شیلی، رومانی و بلغارستان را در اولویت قرار داده‌اند.

رشد تولید، اما فشار بر سودآوری فولاد ترکیه

ترکیه در سال ۲۰۲۵ جایگاه خود را در صنعت فولاد جهان تقویت کرد و با افزایش ۳.۳ درصدی تولید به ۳۸.۱ میلیون تن، به هشتمین تولیدکننده بزرگ فولاد جهان و بزرگ‌ترین تولیدکننده اروپا تبدیل شد و از آلمان پیشی گرفت. صادرات فولاد این کشور نیز ۱۲.۵ درصد افزایش یافت و به ۱۵.۱ میلیون تن رسید، در حالی که درآمدهای صادراتی با رشد ۴.۳ درصدی به ۱۰.۱۶ میلیارد دلار بالغ شد. اتحادیه اروپا همچنان یکی از مقاصد اصلی صادرات فولاد ترکیه باقی ماند و ۵.۶ میلیون تن فولاد به ارزش ۳.۷۸ میلیارد یورو از این کشور وارد کرد.

رقابت چین و افت قیمت‌ها در بازار جهانی

با وجود رشد حجم صادرات، مازاد عرضه جهانی و رقابت شدید، به‌ویژه از سوی چین، فشار قابل‌توجهی بر قیمت‌ها وارد کرده است. عدنان اصلان، رئیس انجمن صادرکنندگان فولاد ترکیه، تأکید کرد که نزدیکی جغرافیایی در آینده نقش مهم‌تری در استراتژی‌های صادراتی ایفا خواهد کرد. او گفت ترکیه با تکیه بر مزیت تحویل سریع در بازارهای نزدیک و تمرکز بر محصولات با ارزش افزوده، تلاش می‌کند رقابت‌پذیری خود را در میان‌مدت تقویت کند.

چشم‌انداز صادرات ۱۷ میلیارد دلاری و چالش‌های زیست‌محیطی

مقررات جدید زیست‌محیطی اروپا نیز به عدم قطعیت‌ها دامن زده است. سازوکار تعدیل کربن در مرزها (CBAM) که خریداران را ملزم به پرداخت هزینه انتشار کربن محصولات وارداتی از جمله فولاد می‌کند، از ابتدای سال جاری اجرایی شده و باعث شده برخی خریداران اروپایی خریدهای خود را به تعویق بیندازند. فعالان صنعت انتظار دارند با شفاف‌تر شدن الزامات مقرراتی، تقاضای اروپا از ماه‌های مارس و آوریل به‌تدریج احیا شود.

افزایش واردات و فشار بر اشتغال داخلی

در حالی که صادرکنندگان ترکیه با محدودیت‌های خارجی مواجه‌اند، تولیدکنندگان داخلی نیز از رشد واردات آسیب می‌بینند. واردات فولاد ترکیه در سال ۲۰۲۵ با رشد ۸.۶ درصدی به ۱۸.۸ میلیون تن به ارزش ۱۳.۰۸ میلیارد دلار رسید که بیش از نیمی از مصرف داخلی کشور را پوشش می‌دهد. اوغور دالبیلر، نایب‌رئیس انجمن صادرکنندگان فولاد و رئیس انجمن جهانی فولاد، اعلام کرد افزایش واردات تاکنون منجر به از دست رفتن حدود ۲۰ هزار شغل شده و برخی خطوط تولید به دلیل افزایش هزینه‌ها کاهش فعالیت داده‌اند. او همچنین یادآور شد که چین با سهم ۱۲۰ میلیون تنی از مجموع ۴۵۰ میلیون تن تجارت جهانی فولاد، سطح رقابت بین‌المللی برای تولیدکنندگان ترکیه را به‌طور قابل‌توجهی افزایش داده است.